Een heleboel vragen, hier de antwoorden

Europese wetgeving geneesmiddelenverkoop

Toggle

In de strijd tegen medicijnvervalsingen binnen het reguliere distributiekanaal wordt een nieuwe Europeese wet van kracht. Vanaf februari 2019 moeten alle EU-landen een Nationaal Medicijnen Verificatie Systeem (NMVS) hebben. Dit betekent onder meer dat op iedere verpakking van receptgeneesmiddelen een unieke code moet staan.

Unieke code:

Dit is een 2D-matrixcode (of blokjescode) met een uniek en willekeurig serienummer. Hierin zijn onder meer het landnummer, fabrikantnummer en de houdbaarheidsdatum verwerkt. Alle serienummers worden geüpload in een Europese database en doorgestuurd naar de nationale databases.

Wie doet wat:

  • Fabrikanten worden verantwoordelijk voor het aanbrengen van de code op de geneesmiddelenverpakkingen. Ook moeten zij iedere verpakking voorzien van een antiknoeisysteem, bijvoorbeeld een zegel.
  • Apotheken controleren bij uitgifte van het geneesmiddel of de code wordt vermeld in de nationale database. Is dat niet het geval, dan geeft de apotheek het medicijn niet aan de patiënt mee. 
  • De NMVO (Stichting Nederlandse Medicijnen Verificatie Organisatie) begeleidt de introductie van het nieuwe Europese systeem in Nederland. Zij bouwen, testen en vullen de nationale database en informeren alle betrokken partijen over het proces.

Allergeneninformatie

Toggle

MyTeva is verder uitgebreid met informatie over allergieën die kunnen worden veroorzaakt door bepaalde hulpstoffen.

De allergenen zijn meteen naast de productinformatie te vinden. De icoontjes lichten op als de allergie wordt veroorzaakt door een hulpstof in het product. De benaming wordt zichtbaar als de cursor over het icoontje wordt gehouden en geeft aan of het product deze wel of niet bevat. Raadpleeg ten allen tijde het registratiedossier voor de hulpstoffen in het product. Deze is te vinden bij het Meer informatie blok bij het product. De hulpstoffen worden op de eerste pagina genoemd.  

De hulpstoffen worden weergegeven in groepen binnen het allergeenicoontje. Niet alle hulpstoffen zijn per definitie aanwezig als het icoontje is opgelicht. Voor meer informatie over de hulpstoffen dient het registratiedossier te worden geraadpleegd. 

Allergeen met de betreffende hulpstoffen: 

  • Gluten: Tarwezetmeel, Gluten
  • Lactose: Lactose
  • Arachideolie: Arachideolie, Pindaolie
  • Zetmeel: (geoxideerd en geacetyleerd) Aardappelzetmeel, (gemodificeerd) Maïszetmeel (E1450), Natriumzetmeelglycolaat, Natriumzetmeeloctenylsuccinaat (E468), Rijstzetmeel
  • Aspartaam: Aspartaam (E951).
  • Fructose: Maíssiroop, Fructose, Sorbitol, Perzik-Abrikozensmaakstof.
  • Glucose: Glucose (0-water, 1-water, vloeibaar), Macrogol 120 Methyl Glucose Diolaat, Aarbeismaakstof, Perziksmaakstof, Sinaasappelsmaakstof, Limesmaakstof, Maltodextrine, Kersensmaakstof en -essence. 
  • Zoetstof: Mannitol (E421), Saccharose, Citroensmaakstof.
  • Glycerol: Glycerol (E422) (-dibehenaat, -monolinoleaat, -monostearaat E471, -palmitostearaat, -triacetaat E1518), L-alpha-Dimyristoylphosphatidylglycerol, Magrogol-30-ether Glycerolmonostearaat, Magrogolglycerol (-olcocoaat,-hydroxystearaat, -ricinoleaat).
  • Ricinusolie: Ricinusolie, Castorolie (-gehydreerd).
  • Gelatine: Aardappelzetmeel gepregelatineerd, Gelatine (E441), Maïszetmeel gepregelatineerd, Zetmeel gepregelatineerd.
  • Lanoline: Lanoline, Wolvet.
  • Emulgator: Cetostearylalcohol, Macrogolcetostearylether, Cetylalcohol.
  • Alcohol: Benzylalcohol (E1519), Ethanol, Isopropylalcohol.
  • Propyleenglycol: Propyleenglycol (E1520), Bessensmaakstof (kunstmatig).
  • Conserveermiddel: Benzalkoniumchloride, Benzoëzuur (E210), Natriumbenzoaat (E211), Chloorcresol, Methylparahydroxybenzoaat (E218), Natriummethylparahydroxybenzoaat (E219), Propylparahydroxybenzoaat (E216).
  • Smaakstof: Kauwgomsmaakstof, Aarbeiensmaakstof (kunstmatig), Pepermuntsmaakstof, Vanillesmaakstof, Zwarte bessmaakstof, Mandarijnsmaakstof, Citroen-Limoensmaakstof, Bananensmaakstof, Frambozensmaakstof, Perziksmaakstof, Kersensmaakstof, Sinaasappelsmaakstof. 
  • Azokleurstof: Tartrazine (E102), Zonnegeel (E110), Azorubine (E122), Cochenille rood (E124).
  • Organisch Antioxidant: Butylhydroxyanisol (E320), Butylhydroxytolueen (E321).

Als laatste icoon is een rijvaardigheidswaarschuwing opgenomen bij het product. Als het icoontje oplicht dient een rijvaardigheidstikker geplakt te worden op de verpakking. De bron van deze informatie is de ZIndex. 

Toedieningsvormen

Toggle

Alle oraal vaste toedieningsvormen van Teva producten zijn langs een lineaal gefotografeerd en zijn te zien bij de foto van de verpakking op de betreffende productpagina. De lineaal laat zien hoe hoog en breed de tabletten en capsules zijn. Bij de producten waarbij deze foto nog ontbreekt zal deze binnenkort worden aangevuld.

Om de veiligheid van de fotograaf te waarborgen zijn er geen foto's beschikbaar van de toedieningsvormen met een gevaarlijke stof zoals Cytostatica en Opiaat.  

Alle overige toedieningsvormen zullen binnenkort worden voorzien van een icoontje van de betreffende toedieningsvorm. Denk hierbij aan crèmes, zalven en vloeistoffen.  

Vraag & antwoord over de teva retourbox

Toggle

Waarom is Teva met dit initiatief gekomen?

Teva vindt het goed om verantwoordelijkheid te nemen voor geneesmiddelgebruik, maar ook voor de maatschappelijke aspecten daar omheen. Apothekers en beleidsmakers maken al geruime tijd kenbaar dat er veel verbetering mogelijk en wenselijk is op het gebied van medicijnafval. Teva luistert naar wensen van zorgverleners, patiënten en beleidsmakers en brengt de oplossing nu weer een stap dichterbij, met de teva retourbox.

Waarom is het goed om medicijnresten in de teva retourbox te deponeren?

Naast de milieubelasting voor het oppervlaktewater en de problemen die het kan veroorzaken in de verwerking van het huisvuil, wordt hiermee ook tegemoet gekomen aan de patiëntveiligheid. Veel mensen hebben nog restanten van eerder gebruikte geneesmiddelen in huis. Dat kan vergissingen veroorzaken met de huidige voorgeschreven medicatie, vaak in andere doseringen of met andere werkzame bestanddelen. Ook kunnen oudere geneesmiddelen voorbij de houdbaarheidsdatum raken, waarmee hun veiligheid en werkzaamheid niet meer gewaarborgd kunnen worden.

Waar moet ik afval kwijt, dat niet in de teva retourbox mag?

Ander restafval, zoals injectienaalden, kunt u afgeven aan de balie van uw apotheek. Overigens kunt u ook uw klein chemisch afval gescheiden aanbieden als u bij de milieustraat van uw gemeente bent. Lege glazen medicijnflesjes (bijvoorbeeld hoestdrankflesjes) mogen in de glasbak, kunststof flacons bij het plasticafval.

Waarom was er eerst een pilot?

De samenwerkende partijen die dit initiatief mogelijk maken, vinden het belangrijk om nauwkeurig bij te houden wat er wel goed gaat, maar ook wat er eventueel minder goed werkt. Daar hebben we praktische lessen uit getrokken, zodat aanpassingen konden worden doorgevoerd in het ontwerp en in de ondersteunende materialen en informatie voor de huidige fase, waarin landelijke dekking kan volgen.

Plaatst de apotheek de teva retourbox in de publieksruimte?

Ja, het is de bedoeling dat de teva retourbox in de winkel (publieksruimte) geplaatst wordt, voor iedereen gemakkelijk te zien en te bereiken, dus niet achterom en ook niet achter de balie. U hoeft niet op uw beurt te wachten. De achterkant van de teva retourbox is afsluitbaar.

Kan ik de teva retourbox ergens bekijken?

De overheid maakte een duidelijk filmpje hierover, de teva retourbox is daarin te zien vanaf 1m18s: www.drinkwaterplatform.nl/medicijnresten-inzamelen (een aanrader om even te bekijken).

Hoe is de teva retourbox beveiligd?

Om eventueel (opzettelijk of onbedoeld) misbruik tegen te gaan is de teva retourbox afsluitbaar en tevens te verankeren aan de muur. Bovendien zijn aan de bovenzijde (waar de medicijnresten in gedeponeerd worden) twee hoge cilinders geplaatst, waar niemand een arm in kan steken om er iets uit weg te nemen.

Wat gebeurt er als de teva retourbox (linkerkant) vol raakt?

De apotheekmedewerkers openen de teva retourbox aan de achterzijde, legen de kartonnen bak in het grote vat dat door de gemeentelijke of de regionale inzameling wordt opgehaald. In sommige gevallen biedt de bezorgdienst van de apotheek het medicijnafval in grote vaten aan bij de gemeentelijke milieustraat.

Wat gebeurt er als de teva retourbox (rechterkant) vol raakt?

De apotheekmedewerkers openen de teva retourbox aan de achterzijde, en nemen contact op met Renewi of een gemeentelijke of regionale inzamelaar, die de lege doordrukstrips inzamelt.

Wat gebeurt er met dat afval?

Professionele afvalverwerker Renewi is aangesteld als partner in dit project. Zij scheiden alles zo veel mogelijk in afzonderlijk afbreekbare componenten. Daarna volgt recycling van herbruikbare bestanddelen, of veilige vernietiging. Het is momenteel nog niet toegestaan om teruggebrachte geneesmiddelen opnieuw in omloop te brengen.

Kunnen alle apotheken een teva retourbox krijgen?

Alle instellingen in Nederland waar nu al geneesmiddelen mogen worden ingezameld, mogen een teva retourbox bestellen.

Kan ik als apotheker ook meedoen als in mijn gemeente het klein chemisch afval al wordt ingenomen?

Ook dan kunt u gebruik maken van de teva retourbox. U kunt dan nog steeds op de manier die u gewend bent uw medicijnafval door de gemeente laten afvoeren.

Hoe kan ik als apotheker mijn belangstelling kenbaar maken voor de teva retourbox?

U kunt uw bestelling doorgeven door het daartoe bestemde formulier in te vullen of u kunt via uw Teva Nederland rayonmanager uw belangstelling kenbaar maken.

Kom ik als goede klant in aanmerking voor korting?

Teva biedt de teva retourbox aan tegen kostprijs, dus zonder winstoogmerk. Om alle regels in acht te nemen met betrekking tot onze relaties met zorgprofessionals, mogen wij in principe geen zaken van waarde schenken (oneigenlijk gunstbetoon). Het aanbieden van de teva retourbox onder de kostprijs zou niet in overeenstemming zijn met de geldende regels.

Kan er sprake zijn van korting bij een bestelling van meer retourboxen?

Nee (noch voor apotheken, noch voor andere instellingen of groothandels), want enerzijds is de bepaling van toepassing met betrekking tot gunstbetoon, anderzijds is de kostprijs al een berekening van kosten die al zijn omgeslagen over een groot aantal geproduceerde teva retourboxen.

Wat kost de teva retourbox?

Teva Nederland biedt de teva retourbox aan zonder winstoogmerk. De investering die gemoeid is met deze aanschaf bedraagt eenmalig 355,- euro exclusief btw. De teva retourbox is gebouwd op een ijzersterk frame en kan vele jaren meegaan. De afmetingen van de teva retourbox zijn 68 cm breed x 50 cm diep x 142 cm hoog (inclusief wielen, verankeroog en folderbakje). De volgende zaken zijn inbegrepen bij uw bestelling van de teva retourbox:

  • Bezorgkosten eenmalig bij aflevering
  • Drie speciale opvangbakken van karton met sterke plastic liner
  • Nabestelling van de patiënten folders (via MyTeva)
  • Nabestelling van de papieren verzamelzakjes voor lege doordrukstrips
  • Inzameling van lege doordrukstrips (niet van medicijnafval) in 2018 en 2019
  • Weergave van het logo van de Apotheker op papier in het daartoe bestemde vak

(meer vanuit apotheekbezoekers) Kan mijn privacy in het geding komen?

Kartonnen verpakkingen en papieren bijsluiters kunt u na gebruik bij het oud papier deponeren. U kunt desgewenst etiketten verwijderen en/of u kunt persoonsgegevens doorstrepen, voordat u iets in de teva retourbox deponeert.

(meer vanuit apotheekbezoekers) Hoe weet ik als apotheekbezoeker of mijn apotheek een teva retourbox heeft?

Als uw apotheek meedoet, zult u bij een van uw volgende bezoeken aan de apotheek, de teva retourbox aantreffen in de publieksruimte. Inmiddels is de teva retourbox door alle apotheken te bestellen. Binnenkort worden er stickers ter beschikking gesteld, waarmee apothekers op de voordeur of op het raam aan het publiek kunnen laten zien dat zij beschikken over een teva retourbox. In een later stadium zal ook op een website te zien zijn waar de teva retourbox te vinden is.

Verkleurde/ zachte tabletten.

Toggle

Vaak zijn dit hygroscopische tabletten welke uit de originele (alu/ alu) verpakking zijn gehaald en welke in een weekcassette o.i.d. worden bewaard. Als gevolg van omgevingsfactoren lucht/ vocht kunnen deze tabletten zacht worden en/ of verkleuren. Ook zal er een versnelde ontleding van het werkzaam bestanddeel plaatvinden en kan de werking van verkleurde en/ of zachte tabletten niet meer worden gegarandeerd.

Advies:

Bewaren in de originele verpakking.

Zachte tabletten, breken/ verpulveren bij het uitdrukken. (b.v. Perindopril)

Toggle

Wijze van uitdrukken. Vaak wordt uitgedrukt gebruik makende van de 2 duimen (nagels). In relatie met vorm van de tablet vaak onbedoelde breuk.

Advies:

Uitdrukken met het vlakke gedeelte van de duim.

Zalf komt niet uit de verpakking of de achterkant scheurt open. (b.v. Betamethason)

Toggle

De oorzaak is dat de zalf van zichzelf erg stug is en dat dit versterkt wordt door de omgevingstemperatuur. Als het kouder is, is de zalf stugger en komt moeilijker uit de verpakking. Het is een producteigenschap.

Advies: De zalf niet te koud bewaren. Voor gebruik desnoods even in de hand verwarmen. De tube niet bovenaan (bij de opening) hard in te drukken, maar starten met uitdrukken vanaf de onderkant (liefst met groot drukoppervlak). Het allerbelangrijkste is nog wel dat de tube met behulp van de dop goed en volledig moet worden opengemaakt. Bij uitdrukken zal er eventueel in combinatie met eerder genoemde mogelijkheden een grote kracht op de seal ontstaan welke kan leiden tot open barsten. Het ronddraaien van de dop na volledig indrukken resulteert in een goede ronde opening.

Methotrexaat injectie spuit (PFS) is gedeactiveerd en werkt niet meer

Toggle

Methotrexaat injectiespuit (PFS) is bij het uit de verpakking halen vastgepakt aan de plunjerzijde bij de z.g. “trigger-fingers”.

Advies:

Alleen uit de blister halen bij de brede uitsparing.

Scheurbaarheid van blisters (EAV); kunnen niet gedeeld/gescheurd worden

Toggle

Veelal is de oorzaak van deze klacht het niet (of te weinig/ scherp genoeg) omvouwen van de blister op de perforatielijn.

Advies:

Minimaal 2x omvouwen.

Transdermale pleisters plakken niet goed/laten los. (b.v. Fentanyl - Estradiol - Rivastigmine)

Toggle

Het is zeer belangrijk om de pleister op een droge en niet vette huid (geen lotion gebruikt) te plakken en niet in de buurt van huidplooien en/ of strakke kleding.

Advies:

De pleister niet b.v. vlak na het douchen aan te brengen. De huid is dan nog te vochtig. Vlak voor het aanbrengen de huid eerst goed afwrijven met een tissue.

Aerosol (inhalatie) voortijdig leeg geen 200 dosis/doet het niet meer

Toggle

Indien zich dit voordoet is het belangrijk om de inhaler volgens bijsluiter regelmatig te reinigen. Veelal is functioneert de inhaler weer zonder defect.

Peel-off blister folie; tabletten komen niet uit de pocket of breken/gaan stuk

Toggle

Tabletten welke in dit type blister zijn verpakt kunnen niet worden uitgedrukt! Bij dit type blister dient eerst de perforatielijn goed te worden omgevouwen en vervolgens de aluminium folie voorzichtig van de strip los te trekken. Openen volgens bijsluiter instructie.

Knippen pleisters

Toggle

Transdermale pleisters mogen niet geknipt worden, tenzij in de SPC expliciet staat aangegeven dat dit mogelijk is. De SPC is te raadplegen via www.cbg-meb.nl. Indien ervoor gekozen wordt een pleister te knippen zonder dat dit wordt aanbevolen in de SPC, dient dit op verantwoordelijkheid van de behandelaren te gebeuren. Elke wijziging aan de pleister kan hierbij invloed hebben op de kwaliteit van de pleister, bijvoorbeeld door beïnvloeding van de afgiftehoeveelheid, de afgiftesnelheid en de kleefkracht. Bij het knippen van pleisters is er een belangrijk onderscheid te maken. Reservoirpleisters mogen nooit geknipt worden. Als het reservoir beschadigd raakt zal de inhoud ervan eruit lopen. Matrixpleister kunnen daarentegen in theorie wel geknipt worden. Vaak wordt aanbevolen na het knippen van een matrixpleister een extra kleefpleister te gebruiken voor een betere hechting.

Openen capsules

Toggle

Capsules mogen niet geopend worden, tenzij in de SPC expliciet staat aangegeven dat dit mogelijk is. De SPC is te raadplegen via www.cbg-meb.nl. Indien ervoor gekozen wordt een capsule te openen zonder dat dit wordt aanbevolen in de SPC, dient dit op verantwoordelijkheid van de behandelaren te gebeuren. De behandelaren dienen zelf te beoordelen of het openen van een capsule verantwoord is. Hierbij kunnen de volgende aspecten meegenomen worden:

  1. Type capsule:
    • Heeft de capsule een maagsapresistente coating of een gereguleerde afgifte?
    • Is de capsule één geheel, of bestaat het uit twee delen?
    • Bevat de capsule poeder, vloeistof (olie) of granulaat?
  2. Type stof:
    • Heeft de stof een smalle therapeutische breedte? (hoe kritiek is de doseernauwkeurigheid?
    • zie de KNMP handleiding geneesmiddelsubstitutie)
    • Is het een irriterende stof?
  3. Inname met voedsel/drank en smaak:
    • Hoe is de smaak van de inhoud van de capsule en hoe kan deze ingenomen worden?
  4. Stabiliteit:
    • Is de stof bijv. gevoelig voor ontleding door licht, water, zuurstof?
  5. Overige bijzonderheden.

De informatie die nodig is om bovenstaande te kunnen beoordelen is voor een deel te vinden in de SPC. Soms kan het nodig zijn aanvullende bronnen te raadplegen. Onder andere de volgende bronnen kunnen hierbij nuttig zijn: de KNMP kennisbank, www.pletmedicatie.be, het handboek enteralia VUmc (https://www.vumc.nl/afdelingen-themas/30927/278276/ENTERALIA_VUMC.pdf) en het handbook of drug administration via enteral feeding tubes, door R. White en V. Bradnam.

Breken tabletten

Toggle

Tabletten mogen niet gebroken worden, tenzij in de SPC expliciet staat aangegeven dat dit mogelijk is. De SPC is te raadplegen via www.cbg-meb.nl. In sectie 3 of 4.2 van de SPC staat aangegeven of een tablet een breukgleuf heeft. Ook staat in deze secties of de tablet gebroken mag worden. Vaak wordt er hierbij een onderscheid gemaakt of de tablet gebroken mag worden voor het halveren van de dosering of voor het vergemakkelijken van de inname bij patiënten met slikproblemen. In dit laatste geval kan Teva niet garanderen dat de tabletten in exact gelijke doses gedeeld kan worden, in geval dit het doel is. Het is de verantwoordelijkheid van behandelaren om tabletten zonder breukgleuf te breken. Indien het breken als doel heeft het halveren van een dosering, kan Teva ook hier niet garanderen dat de tabletten in exact gelijke doses gedeeld kunnen worden. Er dient in ieder geval beoordeeld te worden hoe kritiek de doseernauwkeurigheid van de tablet is. Verder geldt dat tabletten met een maagsapresistente coating of met gereguleerde afgifte niet zondermeer gebroken mogen worden.

Verpulveren tabletten

Toggle

Tabletten mogen niet verpulverd worden, tenzij in de SPC expliciet staat aangegeven dat dit mogelijk is. De SPC is te raadplegen via www.cbg-meb.nl. Indien ervoor gekozen wordt een tablet te verpulveren zonder dat dit wordt aanbevolen in de SPC, dient dit op verantwoordelijkheid van de behandelaren te gebeuren. De behandelaren dienen zelf te beoordelen of het verpulveren van een tablet verantwoord is. Tabletten met een maagsapresistente coating of met gereguleerde afgifte mogen hierbij over het algemeen niet verpulverd worden. Verder kunnen de volgende aspecten meegenomen worden:

  1. Type stof:
    • Heeft de stof een smalle therapeutische breedte? (hoe kritiek is de doseernauwkeurigheid?
    • zie de KNMP handleiding geneesmiddelsubstitutie)
    • Is het een irriterende stof?
  2. Inname met voedsel/drank en smaak:
    • Hoe is de smaak van de poeder en hoe kan deze ingenomen worden?
  3. Stabiliteit:
    • Is de stof bijv. gevoelig voor ontleding door licht, water, zuurstof?
  4. Overige bijzonderheden.

De informatie die nodig is om bovenstaande te kunnen beoordelen is voor een deel te vinden in de SPC. Soms kan het nodig zijn aanvullende bronnen te raadplegen. Onder andere de volgende bronnen kunnen hierbij nuttig zijn: de KNMP kennisbank, www.pletmedicatie.be, het handboek enteralia VUmc (https://www.vumc.nl/afdelingen-themas/30927/278276/ENTERALIA_VUMC.pdf) en het handbook of drug administration via enteral feeding tubes, door R. White en V. Bradnam.

E-nummers en veiligheid.

Toggle

E-nummers zijn stoffen die kunnen worden toegevoegd om eigenschappen van geneesmiddelen (of voedingsmiddelen) te verbeteren. E-nummers kunnen van natuurlijke oorsprong zijn, of kunstmatig worden gemaakt in een fabriek. Een stof krijgt een E-nummer als is vastgesteld dat de stof niet schadelijk is voor de gezondheid. Een E-nummer geeft aan dat de hulpstof door de Europese autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) is gecontroleerd en goedgekeurd. Daarnaast zijn er regels over de maximaal te gebruiken hoeveelheden E-nummers in een product. Soms wordt gedacht dat E-nummers schadelijk zijn. Dit is echter gebaseerd op verkeerde conclusies en onzorgvuldige onderzoeken. Wel kan het in individuele gevallen voorkomen dat mensen een bepaald E-nummer niet goed verdragen of hier overgevoelig voor zijn. Hier moet rekening mee worden gehouden, maar dit komt maar weinig voor.

Tarwezetmeel (en gluten)

Toggle

Gluten zijn eiwitten uit graangewassen. Ze kunnen voorkomen in tarwezetmeel, een hulpstof die gebruikt kan worden in een geneesmiddel. Als een geneesmiddel tarwezetmeel bevat staat dit vermeld in de SPC en de bijsluiter. Sommige mensen zijn overgevoelig voor gluten. De bekendste overgevoeligheid voor gluten is coeliakie. Dit is een intolerantie voor gluten. Tarwezetmeel wordt niet vaak gebruikt als hulpstof in geneesmiddelen. Als een geneesmiddel toch tarwezetmeel bevat, wordt dit echter veilig geacht voor mensen met coeliakie. Dit zal ook zo vermeld staan in de bijsluiter. Het tarwezetmeel gebruikt in geneesmiddelen mag namelijk volgens een wettelijke norm slechts een zeer beperkte hoeveelheid (sporenhoeveelheden) gluten bevatten. Op basis van de Europese Farmacopee eis aan de totale hoeveelheid eiwitten in farmaceutisch tarwezetmeel zal het niet meer dan 100 ppm (100μg/g) gluten bevatten. Niet meer dan 100 ppm betekent hierbij laag in gluten, waar niet meer dan 20 ppm glutenvrij betekent. Omdat de absolute inname (aantal mg) van geneesmiddelen laag is, wordt het zeer onwaarschijnlijk geacht dat geneesmiddelen met tarwezetmeel klachten zullen veroorzaken. Personen met een tarwezetmeelallergie (allergie voor andere componenten in tarwezetmeel dan gluten), dienen het geneesmiddel niet te gebruiken. Zij kunnen geneesmiddelen met tarwezetmeel alleen gebruiken op verantwoordelijkheid van de behandelaar en na een zorgvuldige afweging van de risico’s en baten.

Lactose

Toggle

Lactose kan als hulpstof worden gebruikt in geneesmiddelen. Als een geneesmiddel lactose bevat staat dit vermeld in de SPC en de bijsluiter. Sommige mensen hebben een lactasedeficiëntie en zijn lactose-intolerant. Dit is het onvermogen om lactose (melksuiker) volledig te verteren. Bij lactose-intolerantie kan men wel kleine hoeveelheden lactose verdragen. Mensen met lactose-intolerantie kunnen daarom vaak zonder problemen een geneesmiddel met lactose gebruiken. De hoeveelheden lactose die in geneesmiddelen worden gebruikt zijn namelijk te klein om klachten te kunnen veroorzaken. Ook mensen met koemelkallergie (allergie voor melkeiwitten, soms verward met lactose-intolerantie) kunnen lactose gebruiken. Patiënten met zeldzame erfelijke aandoeningen als galactose-intolerantie, Lapp-lactasedeficiëntie of glucose-galactose malabsorptie, dienen daarentegen geneesmiddelen met lactose niet te gebruiken.

Aspartaam en Fenylalanine

Toggle

Aspartaam is een zoetstof en kan worden gebruikt in geneesmiddelen. Als een geneesmiddel aspartaam bevat staat dit vermeld in de SPC en de bijsluiter. Voor mensen met de aangeboren erfelijke stofwisselingsziekte fenylketonurie (PKU) kan aspartaam schadelijk zijn, omdat het een bron van fenylalanine bevat. Fenylalanine kan tevens als zodanig voorkomen in geneesmiddelen en deze geneesmiddelen mogen dus ook niet gebruikt worden door mensen met fenylketonurie. Baby’s worden door middel van een hielprikje getest op PKU. Voor mensen zonder PKU is aspartaam veilig te gebruiken. Het is een door de Europese Unie goedgekeurde hulpstof en er zijn geen aanwijzingen dat aspartaam schadelijk is voor mensen zonder fenylketonurie (ondanks dat dit soms wordt beweerd). Zie ook algemeen stukje over E-nummers.

Gelatine

Toggle

In sommige geneesmiddelen wordt gelatine verwerkt. Meestal gaat het hierbij om capsules, maar ook in sommige tabletten wordt gelatine gebruikt als hulpstof. Gelatine is een ingrediënt dat bereid kan worden uit dierlijk collageen (rund of varken). Het kan tevens van plantaardige afkomst zijn. Gelatine is veilig te gebruiken. Sommige mensen willen gelatine echter (liever) niet gebruiken vanwege de dierlijke oorsprong en hun levens- en/of geloofsovertuiging. Uit de bijsluiter of SPC is niet (altijd) te achterhalen wat de oorsprong van de gelatine is. De oorsprong kan via de klantenservice worden opgevraagd.